Bliżej ludzi, dalej od sklepów. Holandia pokazuje, jak samorządy mogą wspierać system kaucyjny

Bliżej ludzi, dalej od sklepów. Holandia pokazuje, jak samorządy mogą wspierać system kaucyjny

Współpraca operatorów systemu kaucyjnego z samorządami może przynosić wymierne korzyści zarówno mieszkańcom, jak i efektywności zbiórki opakowań. Dobrym przykładem jest Holandia, gdzie sieć specjalnych punktów zwrotu – tzw. Statiegeld Retourshops – rozwija się przy wsparciu władz lokalnych i w miejscach codziennej aktywności mieszkańców.

W lutym w mieście Leeuwarden otwarto pierwszy taki punkt w północnej części kraju. Placówka zlokalizowana w centrum handlowym umożliwia oddawanie butelek i puszek w specjalnie przygotowanej przestrzeni, wyposażonej m.in. w tzw. bulkmachine – urządzenie pozwalające jednorazowo przyjąć nawet 100 opakowań. Oprócz niej dostępne są także dwa standardowe automaty zwrotne, a kaucję można odebrać w gotówce lub przelewem cyfrowym.

Nasza sieć punktów zwrotu stale się rozwija. Widzimy, że ludzie częściej oddają opakowania objęte kaucją, gdy jest to proste i łatwo dostępne. Takie miejsca pomagają też zmniejszyć obciążenie automatów w supermarketach – podkreśla Jeroen Hillen, dyrektor Statiegeld Nederland.

Z kolei w marcu kolejny punkt zwrotu powstał w centrum Rotterdamu. Lokalizacja w śródmieściu pozwala oddać opakowania podczas codziennych zakupów, co ma zachęcać mieszkańców do częstszego korzystania z systemu. Doświadczenia z tego miasta pokazują skalę efektu – w jednym z punktów mieszkańcy oddają średnio ok. 650 tys. opakowań miesięcznie.

Rozwój sieci nie zwalnia. 20 marca uruchomiono nowy punkt także w Leiden – na Vijf Meiplein, w lokalnym centrum handlowym obsługującym okoliczne osiedla. Lokalizacja została dobrana tak, aby wpisywała się w codzienne nawyki mieszkańców, takie jak zakupy czy załatwianie spraw w okolicy. 

Widzimy, że ludzie częściej oddają opakowania, gdy jest to łatwe i blisko domu. Dzięki takim lokalizacjom coraz więcej opakowań trafia z powrotem do recyklingu – wskazuje Jeroen Hillen. 

Co istotne, rozwój infrastruktury odbywa się w ścisłej współpracy z samorządami – otwarciom towarzyszy udział władz lokalnych, a miasta podkreślają korzyści dla przestrzeni publicznej. Dziś w Holandii działa już osiem takich punktów – m.in. w Amsterdamie, Rotterdamie, Utrechcie, Leeuwarden i Leiden – a celem jest ich obecność w 25 największych miastach i dalsza rozbudowa sieci do około 40 lokalizacji. 

Przykład Holandii pokazuje, że rozwój infrastruktury systemu kaucyjnego nie musi ograniczać się do sklepów. Współpraca operatorów z samorządami pozwala tworzyć dodatkowe, wygodne dla mieszkańców miejsca zwrotu opakowań – a to przekłada się zarówno na większą efektywność zbiórki, jak i lepsze funkcjonowanie systemu w miastach.