1 września mija termin składania przez państwa Unii Europejskiej projektów krajowych planów odbudowy zasobów przyrodniczych. Organizacje ekologiczne apelują, by dokumenty nie były jedynie formalnym obowiązkiem. Ich zdaniem powinny wskazywać konkretne działania, odpowiedzialne za nie podmioty oraz źródła finansowania.
Odbudowa przyrody staje się coraz pilniejszym zadaniem. Europa mierzy się z nasilającymi się pożarami, suszami, falami upałów i innymi ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi. Zdrowe ekosystemy mogą zwiększać odporność na skutki zmian klimatu, ograniczać ich wpływ na ludzi i gospodarkę oraz przynosić korzyści lokalnym społecznościom.
Skala problemu jest duża. Ponad 80 proc. siedlisk w Europie znajduje się w złym stanie. Odbudowa ekosystemów jest więc niezbędna nie tylko dla zatrzymania utraty różnorodności biologicznej, ale także m.in. dla bezpieczeństwa żywnościowego.
Od przepisów do działań w terenie
Krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych (National Restoration Plans – NRPs) mają przełożyć unijne rozporządzenie w sprawie odbudowy zasobów przyrodniczych (Nature Restoration Law) na konkretne działania.
Koalicja #RestoreNature apeluje do rządów o przygotowanie ambitnych i opartych na wiedzy naukowej planów, które stworzą podstawę do wdrażania przepisów do 2030 r. i w kolejnych latach.
Dokumenty powinny wskazywać, gdzie odbudowa przyrody będzie prowadzona, jakie działania zostaną podjęte. Także kto będzie za nie odpowiedzialny i jak zostaną sfinansowane. Ważne jest także zaangażowanie zainteresowanych stron oraz odpowiednie umocowanie polityczne.
Krajowe plany odbudowy zasobów przyrodniczych muszą przełożyć unijne prawo dotyczące odbudowy przyrody na konkretne działania w terenie. Europa nie potrzebuje kolejnych działań ograniczających się do odhaczania formalnych obowiązków. Rządy muszą przedstawić solidne i odpowiednio finansowane plany, które pozwolą zwiększyć skalę odbudowy przyrody i wzmocnić odporność Europy – podkreśla koalicja #RestoreNature.
Potrzebne są pieniądze
Samo przyjęcie planów nie wystarczy. Państwa członkowskie powinny określić potrzeby finansowe związane z odbudową przyrody i wskazać źródła finansowania. Jednocześnie kolejny budżet UE powinien zapewnić odpowiednie środki na realizację tych działań.
Istotną rolę będzie miała także Komisja Europejska. Ma ona zadbać o to, aby krajowe plany były wiarygodne, spójne i zgodne z celami Nature Restoration Law.
Koalicja #RestoreNature zapowiada analizę projektów przedstawionych przez państwa członkowskie. Wspólnie z krajowymi organizacjami pozarządowymi i innymi zainteresowanymi stronami będzie wskazywać dobre praktyki. Dodatkowo także obszary wymagające wzmocnienia przed ostatecznym przyjęciem planów.
Dzisiejszy termin rozpoczyna więc kolejny etap wdrażania unijnych przepisów. Od jakości przygotowanych planów będzie zależało, czy ambitne cele dotyczące odbudowy przyrody przełożą się na rzeczywiste działania w terenie.


