Zmiany klimatu, coraz częstsze okresy suszy i gwałtowne opady sprawiają, że dyskusja o bezpieczeństwie powodziowym coraz częściej wykracza poza budowę infrastruktury hydrotechnicznej. Koalicja Ratujmy Rzeki (KRR) zwraca uwagę, że przy planowaniu kolejnych inwestycji warto w większym stopniu uwzględniać retencję naturalną, renaturyzację rzek oraz działania ograniczające ryzyko powodziowe.
Temat powrócił w związku z planami dotyczącymi Kotliny Kłodzkiej. Według KRR doświadczenia z powodzi z 2024 r. pokazują, że skuteczność poszczególnych rozwiązań hydrotechnicznych powinna być analizowana z uwzględnieniem zmieniających się warunków klimatycznych.
Jednym z przykładów są cztery suche zbiorniki w Kotlinie Kłodzkiej, których budowa kosztowała ponad 1 mld zł. Podczas powodzi w 2024 r. obiekty szybko wypełniły się wodą. W Kłodzku poziom wody był wyższy niż podczas powodzi z 1997 r. KRR podkreśla, że doświadczenia te powinny zostać uwzględnione przy ocenie kolejnych planowanych inwestycji.
Ochrona przeciwpowodziowa: debata ma różne aspekty
Wątpliwości dotyczące projektowanych rozwiązań zgłasza również hydrolog dr inż. Janusz Żelaziński, autor opinii dotyczącej inwestycji w zlewni Nysy Kłodzkiej. Zwraca on uwagę m.in. na ryzyko wypełnienia zbiorników przed nadejściem kulminacyjnej fali powodziowej oraz ograniczenia związane z niepewnością prognoz hydrologicznych.
Debata obejmuje także regulację Odry. Część inwestycji realizowanych w celu poprawy warunków żeglugowych, m.in. budowa ostróg, jest obecnie analizowana również pod kątem wpływu na stan ekologiczny rzeki. Dyskusja ta nabrała znaczenia po katastrofie ekologicznej z 2022 r. Wydarzenie stało się jednym z argumentów za zwiększeniem znaczenia działań renaturyzacyjnych.
Zdaniem KRR przyszła polityka wodna powinna łączyć ochronę przeciwpowodziową z przeciwdziałaniem suszy. Wśród wskazywanych działań są zwiększanie retencji w lasach, na terenach rolniczych i w dolinach rzecznych. Także ograniczanie zabudowy na terenach zalewowych oraz rozwój systemów ostrzegania i ewakuacji.
Koalicja zwraca również uwagę na potrzebę przejrzystych konsultacji społecznych dotyczących planowanych inwestycji w Kotlinie Kłodzkiej. Mieszkańcy i samorządy powinni mieć możliwość zapoznania się z analizami wariantów i ich konsekwencjami. Jeszcze przed podjęciem decyzji o realizacji kolejnych projektów.


