by 
LPP umożliwia przekazywanie używanej odzieży w sklepach swoich marek nie tylko w Polsce, ale także na Słowacji, w Czechach oraz Wielkiej Brytanii. Niebawem dołączą także punkty LPP zlokalizowane w innych krajach. To działania wpisujące się w dyrektywę Unii Europejskiej wprowadzającą od 2025 r. obowiązkową selektywną zbiórkę tekstyliów. Obecnie w Unii zbiera się niewiele ponad 2 mln ton odzieży i wyrobów włókienniczych. To ok. 38 proc. ubrań wprowadzanych na rynek.
Spółka realizuje zbiórkę używanej odzieży dowolnych marek już od 2018 roku. Początkowo prowadziła ją w wybranych salonach Reserved stopniowo rozszerzając o kolejne marki i lokalizacje w kraju. W 2023 r. inicjatywa objęła całą sieć sprzedaży stacjonarnej w Polsce. Dzięki współpracy z Towarzystwem Pomocy im. Św. Brata Alberta, odzież w dobrym stanie jest przekazywana osobom w kryzysie bezdomności. Pozostałe ubrania, segreguje się w celu ich przetworzenia. LPP rozwija zbiórkę również na rynkach zagranicznych. Od lutego prowadzi ją w sklepach na terenie Słowacji, Czech i Wielkiej Brytanii. W kolejnych etapach obejmie nią kolejne kraje, gdzie obecne są marki należące do grupy.
ROP wkracza do biznesu
Inicjatywa LPP wpisuje się w dyrektywę Unii Europejskiej, która zobowiązuje państwa członkowskie do ustanowienia rozszerzonej odpowiedzialności producenta, w tym przepisów dotyczących selektywnej zbiórki i odpowiedniej segregacji odpadów tekstylnych. Obecnie w Unii Europejskiej zbiera się niewiele ponad 2 mln ton odzieży i wyrobów włókienniczych, to ok. 38 proc. ubrań wprowadzanych na rynek.
Zmiany wynikające z dyrektywy mają sukcesywnie zwiększać realizację selektywnej zbiórki tekstyliów i wprowadzić przejęcie przez producentów odpowiedzialności w sferze zarządzania odpadami odzieżowymi. Obejmować to będzie również konieczność ponoszenia kosztów związanych ze zbiórkami i sortowaniem odzieży, jej transportem, przygotowaniem do ponownego użycia, recyklingu lub właściwej utylizacji produktów. Także raportowania, edukacji klientów oraz wspierania innowacji, szczególnie w zakresie zwiększenia skali recyklingu tkanin.
Selektywna zbiórka tekstyliów obowiązkowa od 1 stycznia 2025 r.
Selektywna zbiórka odpadów tekstylnych będzie obowiązywać w całej Unii Europejskiej od 1 stycznia 2025 r. Jednym z rynków, gdzie już wdrożono rozwiązania w zakresie rozszerzonej odpowiedzialności producenta i selektywnej zbiórki tekstyliów jest Francja. Jednak wiele krajów wciąż jeszcze pracuje nad własnymi regulacjami.
– Biorąc pod uwagę toczący się proces wdrażania dyrektywy chcieliśmy dostosować zasady działania naszych zbiórek do lokalnych przepisów. Dlatego, pomimo wcześniejszych zapowiedzi o uruchomieniu ich w naszej sieci zagranicznej, jeszcze w 2023 r., zdecydowaliśmy się poczekać na to, jak poszczególne kraje odniosą się do przyszłych regulacji. Widzimy jednak, że również na szczeblu państwowym jest to proces wymagający i wciąż potrzebna jest oddolna inicjatywa ze strony biznesu. Jako odpowiedzialny producent wystartowaliśmy zatem z własnymi zbiórkami za granicą. Na początek w trzech krajach. Stopniowo będziemy rozszerzać zasięg akcji na kolejne rynki – mówi Dorota Jankowska-Tomków, dyrektor działu zakupów i ESG w LPP.
Inne prawo i organizacja zbiórek
Wraz z rozszerzeniem zbiórek poza Polskę, wyzwaniem stały się aspekty prawne związane ze specyfiką rynków lokalnych i sprawną organizacją zbiórek. Uruchomiło to pole do współpracy spółki z organizacjami działającymi w obszarze drugiego obiegu odzieży. Takimi jak Ubrania Do Oddania w Czechach czy Ekocharita na Słowacji. Spółka zdecydowała o uruchomieniu zbiórek także na rynku brytyjskim, gdzie wspiera ją Yellow Octopus Group.
– W całym procesie zbiórki chronimy odzież przed uszkodzeniami i zanieczyszczeniami, zapewniając odpowiednie warunki przechowywania. Również w transporcie oraz podczas segregacji ubrania nie mogą być narażone na wilgoć i inne szkodliwe warunki atmosferyczne. Nasi partnerzy gwarantują zachowanie jakości zebranych tekstyliów i ich profesjonalną segregację na poszczególne frakcje. W tym odpowiadają za grupowanie odzieży na tę nadającą się do ponownego użycia, ale też na ubrania wykonane z materiałów z bardzo konkretnym składem, który jest niezbędny do zastosowania odpowiedniej techniki recyklingu. Dzięki zaangażowaniu partnerów teraz również zagraniczna sieć sprzedaży będzie częścią procesu naszego rozwoju w kierunku gospodarki obiegu zamkniętego – podkreśla Ewa Janczukowicz-Cichosz, ekspertka ds. zrównoważonego rozwoju w LPP.
W sklepach LPP można oddawać odzież, obuwie i akcesoria dowolnej marki, które następnie są sortowane i przekazywane dalej. Zgodnie z hierarchią postępowania z odpadami tekstylnymi. W zależności od stanu zebranych artykułów trafiają one na rynek wtórny, są poddawane upcyklingowi lub przekazywane do recyklingu. Rzeczy nadające się do dalszego użytkowania są odświeżane przez partnerów i wprowadzane do drugiego obiegu. Część zysku pochodzącego z każdego kilograma zebranej odzieży trafia na cele charytatywne. Tak dzieje się m.in. w Polsce, Czechach i na Słowacji.
– Selektywna zbiórka, sortowanie i włączenie się w drugi obieg to nieodzowne elementy mody cyrkularnej. Nasza współpraca z LPP na Słowacji to dowód, że zmiany w zakresie gospodarki obiegu zamkniętego zachodzą na rynku niezależnie czy w danym kraju obowiązują już takie przepisy, czy nie – podkreśla Tomáš Štefančík, szef sprzedaży w Ekocharita.
Nie tylko UE
Nowa legislacja dotycząca zagospodarowania odpadów tekstylnych obejmuje wyłącznie kraje członkowskie UE. Jednak spółka zdecydowała się także na zaadaptowanie swojego programu w Wielkiej Brytanii.
– Od lutego wspieramy LPP we wdrażaniu działań cyrkularnych w salonach w Wielkiej Brytanii. Cieszy nas, że możemy wraz z polską spółką dawać ubraniom drugie życie, a poprzez uczestnictwo w procesie zbiórki i sortowania przygotowujemy także tekstylia, które mają być wykorzystane w odzysku surowców zgodnie z ideą mody cyrkularnej – dodaje Jack Ostrowski, założyciel Yellow Octopus Group.
W zamyśle polskiego producenta zebrane ubrania wykonane z poliestru, mają trafić do ponownego przetworzenia w technologii textile-to-textile. Jest to również spójne z założeniami dyrektywy Unii Europejskiej nt. odpadów. Przepisy wskazują na konieczność finansowania przez branżę rozwoju nowych technologii recyklingu i sortowania. Od 2022 r. firma współpracuje z polskim start-upem Use Waste, który zajmuje się opracowaniem innowacyjnej metody produkcji przędzy z poliestrowych odpadów tekstylnych. Obecnie projekt wyszedł z fazy laboratoryjnej. Dalsze prace nad technologią textile-to-textile już trwają. Tylko w 2023 roku firma przeznaczyła na ten cel 1 mln zł.
