Wysokość kaucji: polskie stawki na tle innych systemów kaucyjnych

Wysokość kaucji

Wiceminister Klimatu i Środowiska Anita Sowińska zapowiedziała dodatkowe konsultacje w spawie wysokości kaucji, jaka obowiązywać będzie w Polsce na opakowania po napojach.

Zgodnie z przyjętym rozporządzeniem wysokość kaucji w Polsce będzie wynosiła 50 groszy czyli ok. 0,11 euro. Część branży chciała podniesienia tej opały do 1 zł. Na tle systemów, które obowiązują w Unii Europejskiej, przyjęta w Polsce stawka jest bliska średniej wynoszącej ok. 0,2 euro.

Wysokość kaucji: stawka progresywna i zachęta do stosowania opakowań wielorazowych

Kilka krajów zdecydowało się na uzależnienie wysokości kaucji od wielkości i rodzaju opakowania. Niemcy zastosowały inną stawkę dla opakowań wielokrotnego użytku, a inną dla opakowań jednorazowych. Nieco bardziej skomplikowane rozwiązania przyjęto w krajach skandynawskich (Dania, Finlandia, Szwecja). Tam inne stawki stosuje się dla opakowań większych (o pojemności powyżej 1 litra), a inne dla pozostałych. We wszystkich tych państwach niższa kaucja stosowana jest dla opakowań metalowych (lub szklanych, jeżeli podlegają one kaucji), a inne dla butelek plastikowych.

Czy potrzebujemy wyższej kaucji w Polsce

Wiele organizacji pozarządowych czy środowisk biznesowych jasno opowiada się za podwyższeniem wysokości kaucji w Polsce. Argumentują, że wyższa stawka kaucji będzie bardziej zauważalna, a w związku z tym zdecydowanie zachęci konsumentów do zwrotu opakowań. Powołują się przy tym na przykład butelek zwrotnych na piwo. Największe browary w ubiegłym roku zwiększyły kaucję z 50 groszy na złotówkę. Zabieg ten – wg informacji producentów – ewidentnie przełożył się na skuteczność zbiorki tych opakowań. 

Polska ustawa kaucyjna zakłada poziom recyklingu opakowań objętych systemem na 77 procent już w roku 2025. Czy jest to realne? Czasu na edukację konsumentów będzie mało, a – jak pokazują przykłady innych krajów – początki bywają trudne.