by 
Proponowane przez Unię Europejską zmiany w Rozporządzeniu w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) mogą – zdaniem branży tworzyw sztucznych – przynieść odwrotne skutki od zamierzonych. Szczególnie krytycznie oceniane są zapisy dotyczące jednorazowych folii transportowych, które miałyby zostać zastąpione opakowaniami wielokrotnego użytku.
Polski Związek Przetwórców Tworzyw Sztucznych (PZPTS) apeluje o zmianę podejścia.
– Nie kwestionujemy idei zrównoważonego rozwoju. Wręcz przeciwnie – chcemy ją wspierać. Ale potrzebne są decyzje oparte na rzetelnych danych, a nie intuicji – mówi Robert Szyman, dyrektor generalny PZPTS.
Europejskie Stowarzyszenie Przetwórców Tworzyw Sztucznych (EuPC) zleciło dwie niezależne analizy: badanie cyklu życia (LCA) oraz analizę wpływu ekonomicznego dla ośmiu kluczowych sektorów. Wyniki są jednoznaczne – nowoczesne folie stretch z dodatkiem recyklatu PCR mają mniejszy wpływ na środowisko niż ich wielorazowe alternatywy.
Analiza przeprowadzona przez renomowany niemiecki Instytut IFEU wykazała, że zastosowanie rękawów wielokrotnego użytku do transportu worków cementowych może zwiększyć emisję gazów cieplarnianych aż o 470 proc., a w przypadku pojemników wielokrotnego użytku – nawet o 1750 proc. Przy pakowaniu wody butelkowanej emisje mogą wzrosnąć o 31 proc. (rękawy) lub aż o 620 proc. (pojemniki).
Eksperci podkreślają, że folie stretch – nawet te zawierające tylko 35 proc. recyklatu – wypadają korzystniej w każdej z siedmiu analizowanych kategorii środowiskowych. Zwracają też uwagę, że systemy wielokrotnego użytku nie zawsze zapewniają odpowiednią stabilność ładunku, ochronę przed wilgocią czy dostępność wystandaryzowanych rozwiązań.
Koszty opakowań transportowych
Z badania przeprowadzonego przez RDC Environment wynika, że wprowadzenie obowiązku stosowania opakowań wielorazowych w transporcie może zwiększyć roczne koszty operacyjne w UE o 4,9 miliarda euro. Najmocniej uderzy to w handel detaliczny, przemysł szklarski, mleczarski i cementowy.
W niektórych przypadkach – jak transport produktów w szkle – koszty opakowań mogą wzrosnąć nawet o 15,9 proc. wartości produktu. Wynika to nie tylko z droższych opakowań, ale też z konieczności organizacji zwrotów, magazynowania, mycia oraz zakupu nowych maszyn pakujących.
Według branży tworzyw sztucznych, rynek nie jest technologicznie gotowy na wdrożenie obowiązkowych systemów wielokrotnego użytku. Brakuje standardów, a konieczność utrzymywania równoległych systemów pakowania – dla różnych rynków krajowych i eksportowych – może doprowadzić do wzrostu kosztów i zaburzeń w jednolitym rynku UE.
– Musimy stawiać na realne rozwiązania, a nie eksperymenty, które mogą przynieść więcej szkody niż pożytku – ostrzega Robert Szyman. – Jednorazowe folie stretch, odpowiednio zbierane i przetwarzane, nie są problemem – są częścią rozwiązania. Dobrze wpisują się w zasady gospodarki o obiegu zamkniętym, zapewniając przy tym bezpieczeństwo transportu towarów.
Branża przetwórców tworzyw apeluje do Komisji Europejskiej i państw członkowskich o wyłączenie folii stretch do owijania palet z obowiązku ponownego użycia na podstawie art. 29 ust. 18a i 18c PPWR. Zamiast tego postuluje wspieranie stosowania surowców z recyklingu jako skutecznego narzędzia redukcji emisji CO₂. Kluczowe, ich zdaniem, jest także oparcie polityki środowiskowej na analizach cyklu życia oraz promowanie recyklingu, efektywności materiałowej i innowacji jako elementów realnej cyrkularności.
