by 
W 2023 r. każdy mieszkaniec Unii Europejskiej wprowadził do użytku średnio 32,2 kg nowych urządzeń elektrycznych i elektronicznych (EEE), takich jak smartfony, komputery czy sprzęt AGD. Tymczasem oficjalnie zebrano tylko 11,6 kg elektrośmieci na osobę. Różnica 20,6 kg pokazuje, że w domach i biurach przybywa zalegającego sprzętu – wciąż używanego, czekającego na utylizację lub trafiającego do nieformalnych kanałów.
Między 2015 a 2023 r. ilość nowych urządzeń wprowadzanych na rynek w UE wzrosła o 78 proc. – z 18,1 kg do 32,2 kg na osobę. Najwięcej sprzętu trafiło do Holandii (45,4 kg/osobę), Niemiec (38,9 kg) i Austrii (35,1 kg). Najniższe wartości odnotowano na Cyprze (14,8 kg), w Słowacji (15,8 kg) i Bułgarii (17,9 kg).
W tym samym czasie ilość zebranych elektrośmieci wzrosła o 60 proc. – z 7,3 kg do 11,6 kg na osobę. Najwięcej elektrośmieci zebrano w Bułgarii (17,9 kg/osobę), Czechach (16,8 kg) i Austrii (15,9 kg), najmniej natomiast na Cyprze (3,8 kg), Malcie i w Portugalii (po 5,8 kg).
Powstająca luka w zbiórce odpadów
Różnica między ilością wprowadzanych urządzeń a zebranych elektrośmieci w wielu krajach UE tworzy rosnącą lukę w systemie zbiórki odpadów. W praktyce oznacza to, że coraz więcej sprzętu zalega w gospodarstwach domowych lub trafia do nieformalnych kanałów przetwarzania, co utrudnia recykling i prowadzi do utraty cennych surowców. Eksperci ostrzegają, że jeśli tempo zbiórki nie nadąży za rosnącym rynkiem EEE, luka ta będzie się powiększać, zwiększając ryzyko nielegalnego składowania i negatywnego wpływu na środowisko.
Nowe technologie zwiększają problem
Powstawanie luki w zbiórce dotyczy nie tylko klasycznego sprzętu domowego, ale także nowoczesnych produktów, takich jak panele fotowoltaiczne (PV), magazyny energii, e-rowery czy hulajnogi elektryczne. Wiele z tych urządzeń pozostaje w użyciu przez lata, a systemy ich zbiórki i recyklingu w Europie wciąż są niedojrzałe. Tempo wprowadzania nowych technologii przewyższa tempo rozwoju formalnych systemów utylizacji, co dodatkowo powiększa „magazyn” elektrośmieci i utrudnia odzysk cennych surowców.
Bułgaria wyróżnia się tym, że w tym kraju ilość zebranych elektrośmieci równa się ilości sprzętu wprowadzonego na rynek. W Holandii natomiast waga wprowadzonych urządzeń jest niemal czterokrotnie wyższa niż zebranych odpadów – 45,4 kg wobec 12,3 kg na osobę.
