Europarlament przyjął cel klimatyczny do 2040 r. 

Parlament Europejski przyjął nowy cel klimatyczny Unii Europejskiej na 2040 r., zakładający redukcję emisji gazów cieplarnianych o 90 proc. względem poziomu z 1990 r. Europosłowie zgodzili się również na dopuszczenie międzynarodowych kredytów węglowych, opóźnienie systemu ETS2 do 2028 r. oraz mechanizmy zwiększające elastyczność realizacji celów przez państwa członkowskie.

Za zmianami w unijnym prawie klimatycznym głosowało 413 europosłów w liczącej 720 członków izbie. Przeciw było 226, a 12 wstrzymało się od głosu. Do wejścia przepisów w życie konieczne jest jeszcze formalne zatwierdzenie ich przez Radę UE, czyli kraje członkowskie.

Międzynarodowe kredyty węglowe do 5 proc. celu

Jednym z kluczowych elementów przyjętego pakietu jest dopuszczenie wykorzystania międzynarodowych kredytów węglowych, jako części wysiłku redukcyjnego. Od 2036 r. państwa UE będą mogły zaliczać do realizacji celu klimatycznego inwestycje w wysokiej jakości projekty redukujące emisje poza Unią. Jednak ich udział nie będzie mógł przekroczyć 5 proc. całkowitej redukcji wymaganej w 2040 r.

Europosłowie wprowadzili przy tym zabezpieczenia mające zapobiec finansowaniu projektów sprzecznych ze strategicznymi interesami UE. Kredyty mają wspierać inwestycje w zielone technologie i transformację energetyczną w krajach partnerskich.

Opóźnienie ETS2 i pochłanianie CO₂

Parlament poparł także roczne opóźnienie wejścia w życie systemu ETS2. Nowy system handlu emisjami, obejmujący emisje CO₂ z transportu drogowego i budynków, zacznie obowiązywać nie w 2027 r., jak pierwotnie planowano, lecz w 2028 r.

W przyjętych przepisach znalazła się również możliwość wykorzystania krajowych, trwałych zasobów pochłaniania dwutlenku węgla. Chodzi o lasy czy inne trwałe pochłaniacze, do kompensowania emisji trudnych do zredukowania. W szczególności w sektorach objętych systemem ETS.

Cel podlega przeglądowi

Zgodnie z nowymi zasadami Komisja Europejska będzie co dwa lata oceniać postępy w realizacji celu na 2040 r. Analiza ma uwzględniać: 

  • aktualne dane naukowe, 
  • rozwój technologii, 
  • poziom pochłaniania emisji,
  • wpływ polityki klimatycznej na konkurencyjność europejskich gospodarek,
  • koszty energii dla przedsiębiorstw oraz gospodarstw domowych.

Na podstawie tych ocen Komisja będzie mogła zaproponować zmianę celu na 2040 r. lub dodatkowe środki wzmacniające ramy polityki klimatycznej.

Podziały wśród państw UE

Choć stolice państw członkowskich wstępnie zgodziły się na nowy cel, poparcie było warunkowe. Uzależniono je od zwiększenia elastyczności w jego realizacji. W listopadzie 2025 r. nowego celu nie poparły Polska, Węgry, Słowacja i Czechy, natomiast Belgia i Bułgaria wstrzymały się od głosu.

Unijne prawo klimatyczne już dziś ustanawia prawnie wiążący cel osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. oraz redukcji emisji netto o co najmniej 55 proc. do 2030 r. Nowy cel na 2040 r. ma stanowić kluczowy etap pośredni na drodze do realizacji tych zobowiązań.